దేశవ్యాప్తంగా వీధి కుక్కల పెరుగుతున్న సమస్యపై సుప్రీంకోర్టు శుక్రవారం కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది. జస్టిస్ విక్రం నాథ్, జస్టిస్ సందీప్ మెహతా, జస్టిస్ ఎన్.వి. అంజారియా ధర్మాసనం ఈ కేసులో విచారణ జరిపి, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు మరియు కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు తప్పనిసరిగా చర్యలు తీసుకోవాలని స్పష్టం చేసింది.
సుప్రీంకోర్టు రహదారులపై కుక్కలు, పశువులు సంచరించకుండా తక్షణ చర్యలు తీసుకోవాలని రాష్ట్రాలకు ఆదేశించింది. ఈ మేరకు ప్రత్యేక డ్రైవ్ చేపట్టి, 8 వారాల లోగా అమలు స్థితిపై సమగ్ర స్టేటస్ రిపోర్టు సమర్పించాలని పేర్కొంది.
కోర్టు ప్రధాన ఆదేశాలు
- వీధి కుక్కలు, పశువుల నియంత్రణ:
రహదారులు, హైవేలు, ఎక్స్ప్రెస్వేలు మీద కుక్కలు లేదా పశువులు కనిపించకుండా చర్యలు తీసుకోవాలి. - ప్రత్యేక డ్రైవ్:
అన్ని రాష్ట్రాలు సంయుక్తంగా (Joint Coordinated Drive) కార్యక్రమం చేపట్టాలి. - సున్నిత ప్రాంతాల్లో నియంత్రణ:
పాఠశాలలు, బస్టాండ్లు, రైల్వే స్టేషన్లు, ఆస్పత్రులు వంటి ప్రజా ప్రదేశాల్లో కుక్కలు ప్రవేశించకుండా నిరోధించాలి. - అమికస్ క్యూరీ నివేదిక అమలు:
వీధి కుక్కల నిర్వహణపై అమికస్ క్యూరీ సూచించిన నివేదికను తక్షణం అమలు చేయాలని కోర్టు ఆదేశించింది. - అఫిడవిట్ సమర్పణ:
నివేదికలో పేర్కొన్న లోపాలను సరిచేసి, అమలు వివరాలతో సమగ్ర అఫిడవిట్ను రాష్ట్రాలు/కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు సమర్పించాలి. - పశువుల సంక్షేమ బోర్డు పాత్ర:
పశువుల సంక్షేమ బోర్డు (AWBI)ను ఈ విచారణలో భాగస్వామి చేసింది. - దాడులకు గురైన బాధితుల దరఖాస్తులు:
వీధి కుక్కల దాడులకు గురైన బాధితుల దరఖాస్తులను కోర్టు ఆమోదించింది.
రాష్ట్రాలకు సుప్రీంకోర్టు హెచ్చరిక
సుప్రీంకోర్టు తన ఆదేశాలను అమలు చేయడంలో విఫలమైతే, సంబంధిత అధికారులపై వ్యక్తిగత చర్యలు తీసుకోబడతాయని స్పష్టం చేసింది. రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాల చీఫ్ సెక్రటరీలు ఈ ఆదేశాల అమలుపై నేరుగా బాధ్యత వహించాలని పేర్కొంది.
గత విచారణలో కోర్టు ప్రభుత్వ భవనాల పరిసరాల్లో కుక్కలకు ఆహారం పెట్టే వ్యవహారంపై మార్గదర్శకాలు జారీ చేయాలని సూచించిన విషయం తెలిసిందే. ఇప్పుడు కోర్టు ఆ సూచనలను మరింత బలంగా పునరుద్ఘాటించింది.
ముగింపు
వీధి కుక్కల సమస్యను సమర్థంగా నియంత్రించేందుకు సుప్రీంకోర్టు చేసిన ఈ ఆదేశాలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు సవాలుగా మారాయి. ఇప్పుడు అన్ని రాష్ట్రాలు తమ పరిధిలో ఈ సమస్యను పరిష్కరించేందుకు కఠిన చర్యలు తీసుకోవాల్సి ఉంది.



