ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడుపై 2003 అక్టోబర్ 1న అలిపిరి వద్ద జరిగిన పేలుడు దాడి గుర్తుందా? ఆ దాడి వెనుక ఉన్న కీలక సూత్రధారి, మావోయిస్టు అగ్రనేత ఆశన్న ఇప్పుడు అధికారుల ముందు లొంగిపోయారు. ఆయన లొంగుబాటు మావోయిస్టు ఉద్యమ చరిత్రలో కీలక మలుపుగా భావిస్తున్నారు.
ఆశన్న ఎవరు?
మావోయిస్టు అగ్రనేత ఆశన్న అసలు పేరు తక్కళ్లపల్లి వాసుదేవరావు. ఆయన తెలంగాణాలోని ములుగు జిల్లా, పొలోనిపల్లి గ్రామానికి చెందినవారు. విద్యాభ్యాసంగా ఐటీఐ, పొలిటెక్నిక్ చదివిన ఆశన్న, 1991లో పీపుల్స్ వార్ గ్రూప్లో చేరి మావోయిస్టు ఉద్యమంలో అడుగుపెట్టారు. దాదాపు ముప్పై సంవత్సరాలుగా ఆయన ఈ ఉద్యమంలో చురుకైన పాత్ర పోషించారు.
1999లో ఐపీఎస్ అధికారి ఉమేశ్ చంద్ర హత్య, 2000లో మాజీ హోం మంత్రి ఆలిమినేటి మాధవరెడ్డి హత్య, 2003లో చంద్రబాబు నాయుడిపై అలిపిరి దాడి వంటి ప్రధాన దాడుల్లో ఆశన్న కీలక పాత్ర పోషించారు.
అలాగే 2019లో మహారాష్ట్ర గడ్చిరోలిలో జరిగిన ఐఈడీ పేలుడులో 15 మంది పోలీసులు మృతి చెందిన ఘటనకు కూడా ఆయనే ప్రధాన సూత్రధారి అని అధికారుల నిర్ధారణ.
చరిత్రాత్మక లొంగుబాటు
శుక్రవారం ఛత్తీస్గఢ్లోని బస్తర్ జిల్లా జగదల్పూర్లో ఆశన్నతో పాటు 208 మంది మావోయిస్టులు లొంగిపోయారు. వారిలో 98 మంది పురుషులు, 110 మంది మహిళలు ఉన్నారు. ఈ లొంగుబాటుతో మావోయిస్టుల నెట్వర్క్ తీవ్రంగా బలహీనపడిందని అధికారులు తెలిపారు.
లొంగిన మావోయిస్టులు పోలీసులకు భారీగా ఆయుధాలను అప్పగించారు —
153 తుపాకులు, 11 గ్రెనేడ్ లాంచర్లు, 41 సింగిల్షాట్ గన్స్, లైట్ మెషీన్ గన్స్ తదితరాలు పోలీసుల చేతికి చేరాయి.
ఆశన్న లొంగుబాటు మావోయిస్టు కేంద్ర కమిటీలో భారీ మార్పులకు దారి తీస్తుందనే విశ్లేషణలు ఉన్నాయి. గత రెండు నెలల్లో మావోయిస్టులపై సైనిక చర్యలు, ఆపరేషన్లు వేగవంతం కావడంతో, దండకారణ్యం ప్రాంతం వేగంగా నక్సల్-ముక్త ప్రాంతంగా మారుతోందని భావిస్తున్నారు.
ఆశన్న కుటుంబ నేపథ్యం
ఆయన తండ్రి పేరు తక్కళ్లపల్లి భిక్షపతిరావు, తల్లి సరోజన. ములుగు జిల్లా వెంకటాపూర్ మండలం నర్సింగాపూర్ గ్రామం ఆయన స్వస్థలం. విద్యాభ్యాసం పూర్తయ్యాక, సమాజ మార్పు కోసం ఉద్యమంలో చేరిన ఆశన్న, క్రమంగా మావోయిస్టు అగ్రనేతగా ఎదిగారు.
2010లో ఆయన సీపీఐ (మావోయిస్టు) కేంద్ర కమిటీలో చోటు దక్కించుకున్నారు.
ఆశన్న పాల్పడ్డ ప్రధాన దాడులు
- 1999 – ఐపీఎస్ అధికారి ఉమేశ్ చంద్ర హత్య
- 2000 – మాజీ హోం మంత్రి ఆలిమినేటి మాధవరెడ్డి హత్య
- 2003 – చంద్రబాబు నాయుడిపై అలిపిరి దాడి
- 2003, 2007 – మాజీ సీఎం నేదురుమల్లి జనార్దన్ రెడ్డిపై దాడి ప్రయత్నాలు
- 2019 – గడ్చిరోలి ఐఈడీ పేలుడు, 15 మంది పోలీసులు మృతి
సారాంశం
మావోయిస్టు ఉద్యమంలో మూడు దశాబ్దాల పాటు కీలక పాత్ర పోషించిన ఆశన్న లొంగుబాటు, దండకారణ్యం ప్రాంతంలో నక్సలిజం చరిత్రలో కొత్త అధ్యాయాన్ని ప్రారంభించింది.
ఆయన లొంగుబాటు తర్వాత మావోయిస్టు మద్దతు ప్రాంతాల్లో పోలీసులు ఆధిపత్యం బలపడుతుందని, ప్రభుత్వం కొత్త వ్యూహాలతో ముందుకు వెళ్తుందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు.
